محمد حسين بن مهدى فراهانى
315
سفرنامه ميرزا محمد حسين فراهانى ( فارسى )
203 ر 3 - عبد المطلب ابن هاشم بن عبد مناف مكنى به ابو الحارث ، حدود 500 م . متولد شد و در سال 579 م . درگذشت . بزرگ قريش در زمان جاهليت و از بزرگان عرب بود . 214 ر 9 - شهداى فخ فخ موضعى نزديك مكه است كه امروز « الشهداء » خوانده مىشود . در آنجا جمعى از صحابهء حضرت رسول و از آن جمله عبد اللّه ابن عمر مدفون هستند . هر سال روز 14 ماه صفر ، در آنجا مراسمى به ياد عبد اللّه ابن عمر برپا مىشود ، اما شهرهء عمدهء فخ و نام امروزى آن ( الشهداء ) براى واقعهايست كه در روز 8 ذيحجه ( روز ترويه ) سال 169 ه . ق . در آنجا روى داد . در اين روز كه به « يوم فخ » معروف است عدهء زيادى از علويان به جهت قيام بر خليفهء عباسى كشته شدند . از امام محمد تقى روايت شده است كه هيچ روزى بر علويان بعد از روز كربلا ( يوم طف ) سختتر و مصيبتبارتر از يوم فخ نبوده است . پيشواى قيامكنندگان علوى « حسين ابن على بن حسن مثلث » معروف به « صاحب فخ » از اعقاب امام حسن مجتبى بوده است ( دايرة المعارف فارسى ، ج 2 ، ص 1845 . 223 ر 25 - درخت پيه يا درخت دنبه نام عمومى چندين درخت از تيرهء فرفيونها كه داراى پيه گياهى هستند . جوزهاى درخت پيه استوائى Aleurites moluccana نيز داراى چربى خاصى است كه براى ساختن شمع به كار مىرود ( دايرة المعارف فارسى ، ج 1 ، ص 967 ) . 226 ر 21 - جار چراغ بلورين چند شاخه كه به سقف آويزان كنند ، چهلچراغ هم گويند . 232 ر 24 - عثمان بن مظعون بن حبيب بن وهب الجمحى مكنى به ابو السائب از زهاد صحابه و از حكماى عرب جاهليت و سيزدهمين مردى است كه اسلام آورد . دو بار به حبشه مهاجرت كرد . در جنگ بدر حاضر شد و به سال دوم هجرى درگذشت . حضرت رسول مردهء او را بوسيد و بر او گريست . ظاهرا عثمان نخستين كسى است كه در « بقيع الغرقد » مدفون